Rys historyczny Parafii Trójcy Przenajświętszej w Skarżycach
Pośród malowniczych krajobrazów Jury Krakowsko-Częstochowskiej znajduje się jeden z ciekawszych zabytków sakralnych regionu – kościół pw. Trójcy Przenajświętszej w Skarżycach. Świątynia wyróżnia się nie tylko bogatą historią, ale także niezwykłą formą architektoniczną.
Kościół został ufundowany w 1583 roku przez ówczesnego właściciela wsi, Mikołaja Brzeskiego. Wzniesiono go z miejscowego jurajskiego kamienia, wykorzystując pozostałości średniowiecznej wieży obronnej oraz przylegającej do niej kaplicy.
Powstanie świątyni wiązało się także z wydarzeniami reformacji w pobliskim Kromołowie. W połowie XVI wieku kościół parafialny w Kromołowie został przejęty przez protestantów, co pozbawiło katolików ich głównej świątyni. W tej sytuacji kościół w Skarżycach stał się ważnym ośrodkiem życia religijnego dla wiernych z okolicznych miejscowości.
Obecną formę świątynia uzyskała w 1610 roku dzięki fundacji Wojciecha Giebułtowskiego – dziedzica Skarżyc i sekretarza króla Zygmunta III Wazy. Do istniejącego korpusu dobudowano wówczas trzy kaplice w formie absyd symbolizujących Trójcę Świętą. Ten rzadko spotykany w Polsce układ architektoniczny stanowi wyjątkowy przykład symbolicznego odwołania do dogmatu o Trójcy Świętej. Kaplice miały również podkreślać katolicki charakter świątyni w czasach sporów religijnych, gdy w okolicy funkcjonowały różne zbory protestanckie.
W kaplicach zachowały się późnorenesansowe ołtarze z obrazami Bożego Narodzenia oraz św. Jana Chrzciciela. W ołtarzu głównym znajduje się XVII-wieczny obraz Trójcy Świętej z patronami Polski – św. Stanisławem i św. Wojciechem.
W nawie zwracają uwagę klasycystyczne ołtarze boczne: z XVIII-wiecznym wizerunkiem św. Floriana oraz obrazem Matki Bożej Skarżyckiej, od wieków otaczanym lokalnym kultem. Na uwagę zasługują również piękna barokowa chrzcielnica oraz bogato zdobiona ambona.
Matka Boża Skarżycka – Matka Nadziei
Kilkusetletni obraz Matki Bożej Skarżyckiej jest repliką cudownego obrazu Matki Bożej Śnieżnej, zwanego Ocaleniem Ludu Rzymskiego, znajdującego się w Bazylice Santa Maria Maggiore w Rzymie. Obraz od dawna był otaczany szczególną czcią, co przyczyniło się do rozwoju kultu maryjnego w Skarżycach.
W dniu 15 sierpnia 1999 r. abp Stanisław Nowak podniósł kościół w Skarżycach do godności sanktuarium Matki Bożej.
Historycznym wydarzeniem było również ukoronowanie obrazu Matki Bożej Skarżyckiej, które odbyło się 7 września 2025 r.. Uroczystego aktu koronacji dokonał abp Wacław Depo, metropolita częstochowski, nadając obrazowi tytuł Pani Skarżyckiej – Matki Nadziei.
Więcej informacji o historii obrazu Maki Bożej skarżyckiej w zakładce sanktuarium